Bezpieczeństwo i higiena pracy

W procesie pracy wszyscy pracownicy, aczkolwiek w stopniu nierównomiernym, podlegają pewnym zagrożeniom bądź bezpośrednim (np. przy pracy na rusztowaniach), bądź pośrednim (np. wskutek niedostatecznego szkolenia w zakresie bhp). Zagrożenia te są bardzo zróżnicowane. Mogą to być zagrożenia życia lub zdrowia pracownika na skutek nieszczęśliwych wypadków, chorób pracowniczych, mogą to być zagrożenia spowodowane warunkami pracy (technicznymi, or-ganizacyjnymi), uciążliwością pracy (np. kumulacją hałasu), mogą to być wreszcie zagrożenia spowodowane niedostateczną opieką lekarską, brakiem urządzeń zapewniających właściwe warunki bhp itp. Każda z powyższych przyczyn wymaga innego zespołu środków zapobiegających powstawaniu zagrożeń.
Zapewnienie pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy należy przede wszystkim do pracodawcy. Kodeks pracy stanowi, że zakład pracy jest obowiązany zapewnić pracownikom bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Realizacja tego obowiązku powinna stanowić nieodłączny element działalności zakładu przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki. Należy jednak od razu zaznaczyć, że wiele obowiązków z zakresu bhp spoczywa również na samych pracownikach, na projektantach i konstruktorach nowych obiektów, maszyn, instalacji, którzy muszą się kierować nie tylko stroną techniczną nowych rozwiązań, lecz także ich bezpieczeństwem. Poważne wreszcie zadania z zakresu bhp spoczywają na tworzonych w zakładach pracy służbach bhp oraz na inspekcji pracy.
Kodeks nakłada na zakłady pracy nie tylko obowiązek zapewnienia właściwych warunków przy uruchamianiu zakładu, lecz także obowiązek systematycznego utrzymywania pomieszczeń pracy, budynków, magazynów, sklepów itp. w stanie zapewniającym bezpieczne i dogodne warunki pracy. W tym celu przeprowadza się w zakładach pracy okresowe społeczne przeglądy warunków pracy, mające na celu badanie stanu bhp oraz przestrzegania obowiązujących w tym zakresie przepisów.
W związku z wypadkami związanymi z ruchem maszyn i urządzeń technicznych k.p. stawia wysokie wymagania, aby urządzenia te wyposażone były w odpowiednie zabezpieczenia.
Poważne obowiązki ciążą na zakładzie pracy w zapobieganiu chorobom zawodowym i w zakresie opieki lekarskiej. Zakład pracy jest obowiązany stosować środki zapobiegające chorobom zawodowym oraz przeprowadzać systematyczne pomiary czynników szkodliwych dla zdrowia.
Osoba przyjmowana do pracy podlega bezpłatnym, wstępnym badaniom lekarskim, a następnie badaniom okresowym i kontrolnym.
Dużą wagę przywiązują przepisy do szkolenia pracowników w zakresie bhp. f Nie wolno dopuścić pracownika do pracy, do której wykonywania nie posiada on dostatecznej znajomości przepisów i zasad bhp oraz potrzebnych umiejętności. Zakład pracy musi zaznajamiać pracowników z tymi przepisami oraz wydawać szczegółowe instrukcje i wskazówki. Przyjęcie do wiadomości tych przepisów i zasad powinno być przez pracownika potwierdzone na piśmie.^
szczególności pracownicy są obowiązani znać przepisy i zasady bhp,

Również na pracowników k.p. nakłada obowiązki w zakresie bhp. Sformułowanie takie okazało się niezbędne, pracownicy często mają bowiem tendencje do lekceważenia własnego zdrowia i mimo zapewnienia im właściwych warunków, nie korzystają niekiedy z urządzeń ochronnych (np. nagminnie nie wykorzystują okularów ochronnych).
brać udział w szkoleniach, wykonywać pracę zgodnie z przepisami bhp, dbać o należyty stan maszyn i urządzeń, używać przydzielanej im odzieży ochronnej i sprzętu ochronnego, poddawać się przewidzianym badaniom lekarskim oraz niezwłocznie zawiadamiać przełożonego o zauważonych zagrożeniach w zakresie bhp.
(Osobą ponoszącą bezpośrednią odpowiedzialność za stan bhp w za-kładzie jest jego kierownik, toteż musi on tak organizować pracę, aby w maksymalnym stopniu zapobiec wypadkom i chorobom zawodo-wymŁ,.W razie wypadku przy pracy zakład pracy jest obowiązany niezwłocznie ustalić jego okoliczności i przyczyny oraz zastosować odpowiednie środki zapobiegające takim wypadkom w przyszłości. K.p. określa tryb postępowania w razie wypadku przy pracy oraz nakłada na zakład pracy obowiązek prowadzenia rejestracji zarówno wypadków, jak i zachorowań na choroby zawodowe, a nawet podejrzeń o takie choroby.